Hương ước, khoán lệHUN0000642
Hương ước: xã Thụy Phương, tổng Phú Gia, huyện Từ Liêm, tỉnh Hà Đông
- Địa danh cổ:
- xã Thụy Phương, tổng Phú Gia, huyện Từ Liêm, tỉnh Hà Đông
- Niên đại lập:
- 1937
- Số trang:
- 54
Đình Chèm
Đông Ngạc (phường), Hà Nội
Niên đại
Chưa có dữ liệuBạn biết? Bổ sung giúp
Thành hoàng
Lý Ông Trọng, Hoàng phi Bạch Tĩnh CungTầng A: Chứng cứ chắc
Xếp hạng di tích
Quốc gia đặc biệt
Ngày hội
Chưa có dữ liệuBạn biết? Bổ sung giúp
Đọc thần tích Lý Ông Trọng →Đọc thần tích Hoàng phi Bạch Tĩnh Cung →
Khối 4: Câu chuyện của làng
Chưa có lời kể nào của người làng về ngôi đình này.
Ông bà, cha mẹ bạn còn nhớ chuyện gì về đình? Kể lại — ghi rõ ai kể, ai ghi.
Kể chuyện ngôi đìnhKhối 5: Kiến trúc và hiện vật
- Tầng A: Chứng cứ chắcHai dải vữa cong hình sừng trâu trên bờ nóc
Khối 6: Thư viện ảnh
Mặt tiền đình Chèm, tháng 12 năm 2022 · Ảnh: NKSTTSSHNVN · CC BY-SA · nguồn 
Nội cung đình Chèm · Ảnh: NKSTTSSHNVN · CC BY-SA · nguồn 
Mặt tiền đình Chèm (Thụy Phương đình) · Ảnh: NKSTTSSHNVN · CC BY-SA · nguồn 
Bia minh văn tại đình Chèm · Ảnh: NKSTTSSHNVN · CC BY-SA · nguồn 
Hình 5. Đình Chèm (Hà Nội) với hai đầu nóc hình sừng trâu cách điệu — lớp biểu tượng thứ hai trên cùng một bờ nóc. Nguồn: dẫn theo Tạ Đức, sđd, tr. 89 (Hình 4). — Ảnh trong sách “Văn Minh Đình Làng Việt”, chương 23.
Khối 7: Sách viết về ngôi đình này
“Trên ngai không có tượng. Chỉ một tấm bài vị, mấy hàng chữ Hán ghi mỹ tự của thần — những chữ vua ban, dài dằng dặc, mà người làng thuộc lòng dù không đọc được. Ai ngồi trên ngai ấy? Ở đình Chèm bên sông Hồng, là một người khổng lồ: Lý Ông Trọng, tương truyền cao lớn phi thường, từng sang tận phương Bắc khiến giặc khiếp vía. Sang làng khác, trên ngai là một cô gái chết trẻ hiển linh. Làng khác nữa, là ông tổ nghề đã cầm tay dạy dân từng đường dao. Có làng, thần tích chép hẳn hoi rằng thần vốn trên trời hóa xuống thành một kẻ ăn xin, một đứa trẻ, hay một người chết oan bên đường để thử lòng dân, rồi hóa thiêng.”
— Văn Minh Đình Làng Việt, chương 9: Thành hoàng: vị thần giữa đình là ai? → “Hãy trở lại với đình Chèm để thấy chiếc ghế ấy chứa những gì. Lý Ông Trọng, theo truyền thuyết, là một người khổng lồ đời Hùng Vương hoặc An Dương Vương, cao lớn dị thường, sang nhà Tần giúp giữ biên ải, uy danh khiến giặc Hung Nô khiếp sợ đến mức sau khi ông mất, người ta còn đúc tượng đồng hình ông để dọa giặc. Nghe câu chuyện ấy, ta thấy ngay nó pha trộn đủ thứ: một chút lịch sử mờ mờ, một chút huyền thoại về người khổng lồ, một chút niềm tự hào dân tộc gửi vào hình ảnh một người Việt làm giặc phương Bắc phải sợ. Vị thần giữa đình Chèm, vì thế, không đơn thuần là một nhân vật lịch sử; ngài là một biểu tượng được cả cộng đồng bồi đắp qua bao đời, mỗi đời thêm vào một nét, cho tới khi thành một pho tượng tinh thần khổng lồ đúng như tầm vóc mà truyền thuyết gán cho ông.”
— Văn Minh Đình Làng Việt, chương 9: Thành hoàng: vị thần giữa đình là ai? → “Trên cùng cái bờ nóc ấy, bên cạnh lớp nghĩa thuyền, Trịnh Cao Tưởng còn đọc ra một lớp nghĩa nữa, tuy đã mờ nhạt: hai dải vữa cong như hai chiếc sừng trâu được cách điệu hóa, vươn dọc hai đầu bờ nóc của những ngôi đình cổ dựng trước thế kỷ XIX — đình Chèm ở Hà Nội là một ví dụ còn thấy được.”
— Văn Minh Đình Làng Việt, chương 23: Đình như một con thuyền lớn → “Hình 5. Đình Chèm (Hà Nội) với hai đầu nóc hình sừng trâu cách điệu — lớp biểu tượng thứ hai trên cùng một bờ nóc. Nguồn: dẫn theo Tạ Đức, sđd, tr. 89 (Hình 4).”
— Văn Minh Đình Làng Việt, chương 23: Đình như một con thuyền lớn →
Trích nguyên văn; dấu “…” là chỗ lược bớt câu không nói về đình này. Đọc trọn chương:
Phim về ngôi đình này
Văn bản gốc trong kho lưu trữ
Hồ sơ Hán Nôm, hương ước của làng đang giữ ở kho. Chỉ ghi ký hiệu và đường dẫn tới bản ghi của kho; ảnh chụp chưa đăng vì chưa xin phép.
Khối 8: Nguồn và độ chắc
Chứng cứ chắc Diễn giải có cơ sở Giả thuyết
Tầng A: Chứng cứ chắcToạ độ 21.0940511, 105.7741685
OSM way "Đình Chèm" (place_of_worship, heritage=2), Thụy Phương, Đông Ngạc
Tầng A: Chứng cứ chắcThờ Lý Ông Trọng — trường hợp truyền thống thường dẫn trong khung phân loại thiên–nhiên–nhân thần
Văn Minh Đình Làng Việt: Thiết chế cộng đồng, không gian tín ngưỡng và hệ mã minh triết của người ViệtChương 9: “Lý Ông Trọng – đình Chèm, Tản Viên là các trường hợp truyền thống thường dẫn.”
Tầng A: Chứng cứ chắcHai dải vữa cong hình sừng trâu trên bờ nóc
Văn Minh Đình Làng Việt: Thiết chế cộng đồng, không gian tín ngưỡng và hệ mã minh triết của người ViệtChương 23: “Hai dải vữa cong hình sừng trâu trên bờ nóc đình cổ trước thế kỷ XIX (đình Chèm, Hà Nội)”
Tầng B: Diễn giải có cơ sởPhối thờ Hoàng phi Bạch Tĩnh Cung
Báo Nhân Dân, 23/04/2018Theo tổng hợp trong bản nghiên cứu 15/10/2026; chưa đối chiếu nguyên văn
Tầng B: Diễn giải có cơ sởXếp hạng: Di tích quốc gia đặc biệt (Quyết định 2082/QĐ-TTg ngày 25/12/2017)
Ghi chú: Cần đối chiếu văn bản quyết định xếp hạng.
Thiện Lưu, “Thần tích Việt Nam — Nghiên cứu đầy đủ cho dinhlang.tv”Theo tổng hợp trong bản nghiên cứu 15/10/2026; chưa đối chiếu nguyên văn
Tầng C: Giả thuyếtChi tiết đúc tượng đồng dọa giặc Hung Nô là truyền thuyết
Văn Minh Đình Làng Việt: Thiết chế cộng đồng, không gian tín ngưỡng và hệ mã minh triết của người ViệtChương 9: “Chi tiết "đúc tượng đồng dọa giặc Hung Nô" là truyền thuyết, ở mức [C].”
Tầng C: Giả thuyếtĐình còn ban thờ “Phu Chiêu Linh Ứng Đại Vương, Thành hoàng làng Chèm” — có thể Thành hoàng làng là một vị khác Lý Ông Trọng
Điều kiện bác bỏ: Một nguồn; cần tìm thần tích, sắc phong của vị này.
LSVN, “Những điều chưa biết về đình Chèm nơi thờ Lý Ông Trọng”Theo tổng hợp trong bản nghiên cứu 15/10/2026; chưa đối chiếu nguyên văn
