Đình Lỗ Hạnh

Khối 7: Sách viết về ngôi đình này

1. “Rồi tới một chùm đình khác của xứ Đoài và vùng Kinh Bắc: Chu Quyến, Lỗ Hạnh, Phù Lão, Thổ Hà. Cùng lớp Tu Lý ( sửa thế kỷ mười sáu, chúng cho thấy đình gỗ mái xòe, sân rộng là một hiện tượng của đồng bằng và trung du Bắc Bộ giống với ngôi nhà chung được khắc trên trống đồng Đông Sơn thuộc thời đại Hùng Vương ( TCN) mà ta đã nói. Đáng nói là các kênh bằng chứng độc lập cùng chỉ về một cửa sổ thời gian: văn khắc định niên trùng khớp với phong cách kiến trúc, phong cách kiến trúc được kế thừa trùng khớp với lớp tín ngưỡng Thành hoàng sớm nhất từ thế kỷ thứ III - IV . Nhiều con đường cùng dẫn về một điểm. Đó là lúc một giả thuyết bắt đầu vững.”

2. “Chính vì thế, những ngôi đình có tiếng — đình So ở Quốc Oai với vẻ bề thế nổi danh "đẹp nhất xứ Đoài", đình Mông Phụ giữa làng cổ Đường Lâm, đình Chàng, đình Lỗ Hạnh — không riêng là công trình đẹp. Với người làng, đó là niềm kiêu hãnh, là thứ để "bằng anh bằng em" với làng bên. Dựng được một ngôi đình to đẹp hơn làng khác là một cách khẳng định vị thế của cả cộng đồng. Đằng sau vẻ ganh đua ấy là một sự thật đẹp: người ta chỉ dồn sức làm đẹp cho thứ mình thấy là của mình.”

3. “Nhìn kỹ vài mảng chạm ở những đình sớm như Lỗ Hạnh, Tây Đằng, ta bắt gặp những hình gợi thẳng về văn hóa Đông Sơn: con thuyền dài với người chèo, con chim mỏ dài tựa chim Lạc trên trống đồng, vòng tròn có tia như mặt trời. Rồi tục thờ thủy thần, thờ đá, thờ cây; những mô-típ phồn thực cầu mong sinh sôi. Đó là tiếng nói của một lớp tín ngưỡng có từ trước khi chữ Hán đặt chân tới làng Việt. Ai tinh mắt đều nhận ra: đình giữ trong lòng nó vài mảnh vỡ rất xưa của người Việt cổ, như một lớp trầm tích nằm dưới đáy.”

4. “Muốn đọc dòng chữ trên thượng lương đình Thụy Phiêu ở Ba Vì thì phải bắc thang. Chữ viết bằng mực trên gỗ, nằm ngửa mặt lên trần, khuất trong bóng tối của bộ mái. Dòng chữ ấy ghi một niên hiệu, quy ra là năm 1531. Đình Lỗ Hạnh ở Bắc Giang có niên đại 1576. Đình Tây Đằng cũng thuộc thế kỷ ấy.”

Trích nguyên văn; dấu “…” là chỗ lược bớt câu không nói về đình này. Đọc trọn chương:

• 1Nguồn gốc và tiến trình hình thành đình làng Việt
• 2Đình làng trong tiến trình hình thành cộng đồng người Việt
• 3Đình làng và câu hỏi về nguồn gốc tộc Việt
• 31Soi gươngNgôi đình giữa các nền văn minh làng xã

Phim về ngôi đình này

14:30Đất và người Bắc Giang: Đình Lỗ HạnhBáo và Phát thanh, Truyền hình Bắc Ninh

Văn bản gốc trong kho lưu trữ

Hồ sơ Hán Nôm, hương ước của làng đang giữ ở kho. Chỉ ghi ký hiệu và đường dẫn tới bản ghi của kho; ảnh chụp chưa đăng vì chưa xin phép.